Być w sercu Kościoła miłością
czyli
jak Pan Jezus poradził sobie z zachłannością Tereski

Dlaczego właśnie ona, młoda dziewczyna, została ogłoszona Doktorem Kościoła? Gdy umierała, miała zaledwie 24 lata. Nie napisała żadnego traktatu teologicznego, a mimo to jest osobą szczególnie zasłużoną na polu nauki chrześcijańskiej. Niezliczone studia teologiczne i biografie wciąż usiłują zgłębić jej życie i myśl.

Światło

Umarła 30 września 1897 r. Oddając duszę Bogu wyznała: Gdy będę w niebie, będę spuszczać na was deszcz róż! Nie przypadkiem więc mała święta z różami stała się znana na całym świecie. W 1923 r. papież Pius XI ogłosił ją błogosławioną, a w dwa lata później - świętą. Została patronką Francji, a w 1927 r. patronką misji świętych, mimo że nigdy nie pojawiła się na terenach misyjnych. Jej imię nosi dzisiaj ponad 1700 kościołów, patronuje ponad 50 zgromadzeniom zakonnym. Nieprzerwanie Kościół błaga o jej przemożne wstawiennictwo. W jednej z modlitw czytamy wręcz, że jesteś tak potężną w zaspokajaniu każdej potrzeby duszy i ciała, że Matka Kościół nazywa Cię ?rozrzutną w cudach i największą świętą współczesnych czasów?.

Św. Tereska - nowy Doktor Kościoła - mimo upływu wieku od jej śmierci - jest bardzo bliska naszym czasom. Znany teolog francuski Yves Congar nazwał Teresę światłem na progu ery atomowej. To ona, można powiedzieć, była tym dobrym duchem, który nieustannie towarzyszył młodzieży zgromadzonej w sierpniu 1997 r. na XII Światowych Dniach Młodych w Paryżu. Do niej tak często odwoływał się kard. Lustiger i oczywiście Jan Paweł II. W orędziu do młodych całego świata Ojciec Święty napisał: Jej postać musi przyciągnąć uwagę właśnie dlatego, że Teresa jest świętą, która dzisiaj na nowo powtarza to proste i sugestywne przesłanie, przepojone podziwem i wdzięcznością: Bóg jest miłością; każda osoba - podkreśla papież - jest kochana przez Boga, który czeka, by został przyjęty i umiłowany przez każdego człowieka (...). Z młodości Teresy od Dzieciątka Jezus zrodził się jej entuzjazm wobec Pana, wielka wrażliwość, z jaką przeżywała miłość, realistyczna odwaga jej wielkich planów (...). Razem z nią idźcie pokorną i prostą drogą chrześcijańskiej dojrzałości w szkole Ewangelii. Pozostańcie z nią w ?sercu? Kościoła, przeżywając w sposób radykalny wybór Chrystusa.

Właśnie niesamowite w Teresce jest to jej pragnienie przeżywania w sposób radykalny wyboru Chrystusa. Tak jak będąc małą dziewczynką, gdy miała sobie wybrać zabawkę z koszyczka siostrzyczki i wybrała całą jego zawartość, tak i będąc w Karmelu, wybrała wszystko. Aby zostać świętą, trzeba dużo cierpieć, szukać zawsze tego, co doskonalsze i zapomnieć o sobie, a każda dusza ma możność wyboru pomiędzy ofiarami, o które On prosi. Zawołałam wiec jak w dniach mego wczesnego dzieciństwa: Boże, wybieram wszystko, czego Ty chcesz!

Opuściła świat, w którym liczyły się czyny i osiągnięcia, a weszła w sferę, gdzie liczy się przede wszystkim wymiar duchowy. Przypomniała światu - jak powie Jan Paweł II ? "że w ekonomii Bożej to, co wielkie, co największe, jest właśnie małe i ukryte". Droga, jakiej chcę nauczać dusze - napisze św. Teresa - to droga dziecięctwa duchowego, to droga ufności i całkowitego zdania się na Boga. Chcę im wskazywać małe środki, które mi się tak udały, będę im mówić, że tu na ziemi jedno tylko czynić należy: rzucać Jezusowi kwiaty małych ofiar, ujmować Go pieszczotami. W taki sposób Go ujęłam i dlatego tak dobrego doznam przyjęcia.

Życie

I kolejne spotkania ze śmiercią, umarły jej cztery starsze siostry. Sama zaczęła przeżywać wewnętrzną walkę, widząc, iż jest skrupulantką. Podczas Pasterki powiedziała jednak sobie stanowczo: Nie myśl o sobie, zacznij myśleć tylko o Panu Jezusie. We Francji był wtedy głośny proces zbrodniarza - Pranziniego. Tereska postanowiła sobie, że musi on przed śmiercią nawrócić się: Boże, jestem pewna, że mu przebaczysz. Zrób to dla Tereni, jeśli mnie kochasz. Podczas egzekucji Pranzini wyciągnął rękę po krzyż, mocno go chwycił z rąk księdza i całował. Na wieść o tym Tereska modliła się: Dziękuję Ci, Panie Jezu, to mój pierwszy brat!

Kiedy Tereska miała 15 lat, w ślad za swoimi dwiema siostrami postanowiła wstąpić do klasztoru Karmelitanek. Gdy przełożona klasztoru zobaczyła u furty drobne dziewczątko proszące o przyjęcie, powiedziała: Nie wytrzymasz w tak ciężkim klasztorze. Po odmowie przełożonej sama udała się do miejscowego biskupa, a ten przeczytał odpowiedni kanon Prawa Kanonicznego i powiedział: Prawo kościelne nie zezwala przyjmować do klasztoru młodocianych. Dziewczynka nie zrezygnowała. Był to rok 1887, kiedy papież Leon XIII obchodził pięćdziesięciolecie swego kapłaństwa. Poprosiła swego ukochanego ojca, by z nią pojechał do Rzymu. Ojciec Święty przyjął Tereskę na audiencji i gdy ucałowała pantofel papieża, z oczami pełnymi łez zawołała: Ojcze św., mam 15 lat. Pozwól mi dla uczczenia Twego jubileuszu wstąpić do klasztoru Karmelitanek. Pewnie papież zrobiłby to, ale gwardziści dla świętego spokoju odsunęli dziewczynkę na bok. Marzenia jednak spełniły się po roku. Czułam tak gwałtowne bicie serca, że kiedy dano znak, by zbliżyć się do drzwi klauzurowych, zdawało mi się, że nie będę w stanie podejść... Zbliżyłam się jednak... Ach! Cóż to była za chwila!... Trzeba to samemu przeżyć, by zrozumieć, co to znaczy... Wzruszenie moje nie objawiało się jednak na zewnątrz. Uścisnąwszy wszystkich członków mojej kochanej rodziny, uklękłam przed swym niezrównanym ojcem, prosząc o błogosławieństwo; udzielając mi go, sam też ukląkł i błogosławił mi, płacząc... Widok tego starca, ofiarującego swoje dziecko w wiośnie życia, musiał uweselić aniołów!... . W dniu przyjęcia do klasztoru zapisała w zeszycie: Muszę być święta!...Przyszłam tutaj, aby zbawiać dusze, a nade wszystko modlić się za kapłanów. [Tereniu, proszę Cię, pamiętaj i o mnie!] Przełożona dość szybko zorientowała się, z kim ma do czynienia. W trzecim roku po ślubach wyznaczyła siostrę Teresę na wychowawczynię nowicjuszek. Obowiązek ten pełniła przez 4 lata, to jest do śmierci. Teresa wiedziała o swej nieuleczalnej wtedy chorobie, o gruźlicy. Męczył ją kaszel, duszności, nieustępująca gorączka. Nie okazywała tego jednak współsiostrom. Była także zakrystianką, praczką i opiekunką chorych sióstr. Jedna z nich wyjątkowo uprzykrzała jej życie (może zazdrościła, że Terenia jest ładną, młodą i uśmiechniętą dziewczyną?). Poniżała młodą siostrę swoim zachowaniem i wymaganiami. Przełożona kazała stawiać bańki, a po nich Terenia musiała chodzić do pralni i na ćwiczenia pokutne. Przełożona w ostatnim miesiącu życia siostry Teresy zreflektowała się. Odczuła winę za cierpienie siostry. Terenia powiedziała wtedy: Mateczko moja! Dziękuję za to Bogu. Cierpiałabyś pewnie, gdybyś wiedziała, że nie dbałaś o moje zdrowie. Mateńko, łatwo jest mówić o cierpieniu, ale mówienie to nic. Trzeba przeżyć cierpienie, aby je zrozumieć. Rodzona siostra Tereni mówiła do niej ze współczuciem: ?Ileś Ty, Tereniu, wycierpiała!? Siostrzyczko, cóż to za łaska mieć wiarę! Gdybym nie miała wiary, odebrałabym sobie życie .

Światło-Życie

Można powiedzieć, że cała teologia św. Teresy - nazwana małą drogą do Boga - streszcza się właśnie w tych słowach. To, czego ja uczynić nie potrafię, to zrobi Jezus. Weźmie mnie i sam zaprowadzi na szczyt doskonałości, na wysoki szczyt miłości. A bardzo często w naszym życiu duchowym, sfrustrowani, staramy się wspinać na strome schody doskonałości, zamiast korzystać z windy w postaci ramion Jezusa. Teresa na nowo przypomniała - owładniętej ciągle jeszcze duchem jansenizmu epoce - iż, mimo że jesteśmy ciągle jeszcze niedoskonali, to jednak dobroć Boga jest nieskończona, a miłość - bezgraniczna. Teresa, każe nam, przyzwyczajonym patrzeć na naszą brzydotę, zwracać wzrok na oczyszczające Słońce, które w czyste złoto zamienia proch, jakim jesteśmy.

Zastanawiamy się nieraz nad sobą, czynimy rachunki sumienia, a tak rzadko wykorzystujemy ten moment, by zanurzyć całą naszą niedoskonałość w unicestwiającym i przeobrażającym ogniu Bożego Serca, które przecież otwiera się przed nami natychmiast, gdy dokonujemy aktu pokornej ufności. Nie twierdzę, że przeceniamy swoją grzeszność; jesteśmy bardziej niedoskonali, niż nam się zdaje. Ale powtarzam: nie dość ufamy Miłosiernej Miłości. Trzeba ufać nie wbrew naszej niedoskonałości, lecz z powodu niej, bo właśnie owa niedoskonałość przyciąga Boże miłosierdzie. Tego właśnie uczy najmłodszy Doktor Kościoła! (warto zwrócić uwagę na etymologię słowa miłosierdzie: miseris cor dare - ofiarować serce ubogim ? wg św. Augustyna). Miłosierdzie to serce, które oddaje się biednym, to serce, które żywi się niedoskonałością bliźniego).

Mała Święta zrozumiała to, pisząc ostatnie linijki swego rękopisu, będące jego ukoronowaniem: Choćbym miała na sumieniu wszystkie grzechy świata, z sercem złamanym żalem rzuciłabym się w ramiona Jezusa, bo wiem, jak kocha dzieci marnotrawne powracające do Niego. Być może, że w tym momencie pojawi się w niejednym czytelniku wręcz zarzut: - Tak, jej ufność była wspaniała, ale też łatwo było jej tak mówić, skoro mogła stwierdzić, że od ukończenia trzeciego roku życia niczego nie odmówiła Panu Bogu. Gdybym i ja mógł to samo powiedzieć o sobie, łatwo byłoby mi ufać tak, jak ona. Myślę, że najlepiej na ten zarzut odpowiedziała sama Teresa w swym słynnym liście do siostry Marii od Najświętszego Serca, liście, który jest jakby jej duchowym testamentem: O Jezu! Że też nie mogę wszystkim małym duszyczkom powiedzieć, jak niewymownie wielka jest Twoja pobłażliwość. Wiem, że gdybyś znalazł duszę jeszcze słabszą i mniejszą niż moja - uważam to jednak za niemożliwe - to miło byłoby Ci napełnić ją jeszcze większymi łaskami, jeśli tylko z całym zaufaniem powierzyłaby się Twemu nieskończonemu miłosierdziu.

Jak widać, choćby z tych małych fragmentów pism św. Teresy, przebija z nich jakby echo teologii św. Pawła. Z Apostołem Narodów łączy ją ponadto przełomowe doświadczenie w jej życiu duchowym. Otóż w 23 roku życia Teresa przeżywa ogromny kryzys duchowy. Odkrywa w sobie jakby nowe powołanie, którego nie może zrealizować. Chce być męczennicą, chce być misjonarzem, chce być nawet kapłanem. Te pragnienia stają się dla niej wręcz męczeństwem. Coraz bardziej rozpalona nimi, świadoma, że nigdy nie będzie mogła ich zrealizować, pewnego dnia bierze do ręki Pismo św. i otwiera je. Jej wzrok pada na 12 rozdział I Listu św. Pawła do Koryntian. I czyta w nim, że nie wszyscy mogą być apostołami, nie wszyscy są prorokami, nauczycielami, nie wszyscy uzdrawiają. Nie zniechęcając się czytałam dalej i natrafiłam na zdanie, które podniosło mnie na duchu: ?Starajcie się o większe dary. Ja zaś wskażę wam drogę jeszcze doskonalszą?. I tak dochodzi do rozdziału trzynastego, do hymnu o miłości. I oto miłość ukazała mi się jako istota mego powołania. Zrozumiałam, że jeśli Kościół jest ciałem złożonym z wielu członków, to nie brak w nim członka najbardziej szlachetnego i koniecznego; zrozumiałam, że Kościół ma serce i że to serce pała gorącą miłością. Zrozumiałam, że jedynie miłość porusza członki Kościoła i że gdyby ona wygasła, apostołowie nie głosiliby już Ewangelii, męczennicy nie przelewaliby już krwi. Zobaczyłam i zrozumiałam, że miłość zawiera w sobie wszystkie powołania, że miłość jest wszystkim, obejmuje wszystkie czasy i miejsca; słowem jest wieczna. Wtedy to w uniesieniu duszy zawołałam z największą radością: O Jezu, moja Miłości, nareszcie znalazłam moje powołanie: moim powołaniem jest miłość. O tak, znalazłam już swe własne miejsce w Kościele; miejsce to wyznaczyłeś mi Ty, Boże mój. W sercu Kościoła, mojej Matki, ja będę miłością. W ten sposób będę wszystkim i urzeczywistni się moje pragnienie.

Myślę, że warto na koniec, wpatrując się w życie św. Teresy, zapytać się: Jakie są moje pragnienia, marzenia, ambicje? Dokąd one sięgają? Co chcę w życiu zdobyć? Co nadaje motywację i kierunek memu życiu? Pieniądze, sukces zawodowy, sportowy, piękna żona, przystojny mąż... . Czy są to złe pragnienia? Naturalnie, że nie! Ale pytanie: Czy one mogą nadawać sens memu życiu?

Na ile myślę o swojej przyszłości w kontekście miłości Boga, która objawiła się dla mnie w tak dramatyczny sposób w Jezusie Chrystusie? Czy pytam się ? myśląc o moim przyszłym stanie życia czy też zawodzie - na ile będę mógł w nim służyć Bogu, bliźnim? Czy w tym stanie lub zawodzie pragnę uszczęśliwić tylko siebie, czy też innych? Czy w tym stanie lub zawodzie Bóg faktycznie ma szanse mnie uświęcić, a więc i uszczęśliwić? Na ile Bóg ma szansę uszczęśliwić innych poprzez moje życie i pracę?

To są tylko niektóre pytania, które z pewnością zadałaby nam dzisiaj Mała Święta z różami.

Mała Teresko od Dzieciątka Jezus, proszę Cię, zerwij mi różę z niebiańskich ogrodów i poślij mi ją jako orędzie Miłości.

Święta Teresko, pomóż mi zawsze wierzyć tak jak Ty, w Bożą wielką miłość do mnie, tak abym każdego dnia mógł kroczyć Twoją Małą Drogą.

Mały Kwiatku Jezusa, poproś dzisiaj Boga, aby Jego łaskawość ogarnęła to wszystko, co teraz z ufnością kładę w Twoje dłonie.

ks. Bogdan Biela